ANA SAYFA


OMURGALI HAYVANLARDA BOŞALTIM SİSTEMİ

 

 

 

Omurgalı hayvanlarda boşaltım sistemi:
 
→Omurgalı hayvanlarda, boşaltım organı böbrektir.
 
→Böbrekte kanı süzen temel yapı birimine; nefron denir.
 
 
Böbrekler; pronefroz, mezonefroz ve metanefroz böbrek olmak üzere 3’ e ayrılır.
 
 
 
 
 
Pronefroz böbrek:
 
→Kıkırdaklı balıkların erginlerinde, kemikli balıkların embriyolarında
ve kurbağa larvasında bulunur.
 
 
→Böbrekteki nefronlar, nefridyuma benzer.
 
→Nefronda, henüz bowman kapsülü oluşmamıştır.
 
→Bunun yerine, kirpikli huniler bulunur.
 
 
 
Mezonefroz böbrek:
 
→Kemikli balıkların ve kurbağaların erginlerinde; sürüngen, kuş ve
memelilerin embriyolarında görülür.
 
 
→Böbrekteki nefronlarda, yavaş yavaş bowman kapsülü oluşmaya başlar.
 
→Kiprikli huniler, henüz kaybolmamıştır.
 
 
 
Metanefroz böbrek:
 
→En gelişmiş böbrektir.
 
→Sürüngen, kuş ve memelilerin erginlerinde bulunur.
 
 
 
→Böbrekteki nefronlarda, kirpikli huniler tamamen kaybolmuştur.
 
→Bunların yerine, gelişmiş bowman kapsülleri bulunur.
 

 
Azotlu boşaltım atıkları:
 
Proteinlerin metabolizması sonucu oluşan azotlu boşaltım atıkları;
amonyak, üre ve ürik asit olmak üzere 3’ e ayrılır.
 
 
 
 
 
Amonyak (NH3):
 
→Çok zehirlidir.
 
→Suda çok çözünür.
 
→Bol su ile dışarı atılır.
 
→Tek hücreliler, suda yaşayan omurgasızlar, solucanlar, kurbağa larvası ve balıklar NH3 atar.
 
 
 
Üre (NH2-CO-NH2):
 
→Amonyaktan daha az zehirlidir.
 
→Suda amonyaktan daha az çözünür.
 
→Az su ile atılır.
 
→Kurbağa ergini ve memeliler üre atar.
 
 
 
Ürik asit (C5H4N4O3):
 
→En az zehirli olan, azotlu boşaltım atığıdır.
 
→Suda çok az çözünür.
 
→Çok az su ile ya da katı kristaller şeklinde atılır.
 
→Karada yaşayan eklembacaklılar, sürüngenler ve kuşlar ürik asit atar.
 
 
 
Not:
→Memeliler çok az miktarda ürik asit atar.
 
→Memelilerdeki ürik asit nükleik asitlerin parçalanması sonucu oluşur.
 
 
 






















web stats